سخنرانی سفیر جمهوری اسلامی ایران با محوریت پیام جهانی اربعین و مسئولیت نخبگان دینی در اندیشه حضرت آیتالله خامنهای (رهبر شهید)
جناب آقای دکتر ناصرالدین حیدری، سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران در تایلند، در آستانه اربعین حسینی (ع)، در نشستی با عنوان: پیام جهانی اربعین و مسئولیت نخبگان دینی در اندیشه حضرت آیتالله خامنهای رهبر شهید ایران، به ایراد سخنرانی پرداخت.
جناب آقای دکتر ناصرالدین حیدری، سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران در تایلند، در آستانه اربعین حسینی (ع)، در نشستی با عنوان: پیام جهانی اربعین و مسئولیت نخبگان دینی در اندیشه حضرت آیتالله خامنهای رهبر شهید ایران، به ایراد سخنرانی پرداخت. به زعم ایشان، آئین باشکوه اربعین حسینی، در دوران معاصر از مرزهای یک عزاداری سنتی فراتر رفته و به یکی از بزرگ ترین، پرمخاطب ترین و ژرف ترین پدیدههای تمدنساز در جهان اسلام بدل شده است. این اجتماع عظیم میلیونی، تجلیگاه وحدت، عشق به حقیقت و استکبارستیزی است. در این میان، تبیین ابعاد جهانی این حرکت و رسالت سنگینی که بر دوش نخبگان دینی، اندیشمندان قرار دارد، از منظر راهبردی و عمیق، همواره در کانون توجه اندیشه رهبر معظم انقلاب اسلامی آیت اله خامنه ای رهبر شهید قرار داشته است. در ادبیات گفتمانی، واکاوی این تفکر رهنمود هایی رهتوشهای گران بها برای هدایت امت اسلامی و مسلمانان جهان فراهم میکند.
۱. اربعین؛ رسانه الهی و مظهر تمدن نوین اسلامی
از نگاه اندیشه رهبرشهید، اربعین تنها یک یاد بود تاریخی برای ذکر مصائب کربلا واهل بیت امام حسین (ع) نیست، بلکه یک رسانه الهی و ابزاری بیدارگر است که خداوند متعال برای زنده نگه داشتن روح جهاد و شهادت در تاریخ اسلام تعبیه کرده است که ظرف یک دهه اخیرابعاد جهانی پیدا کرده است . ویژگیهای این پدیده جهانی عبارتند از:
- کانون وحدت و امتسازی : راهپیمایی اربعین، خط بطلانی بر مرزهای جغرافیایی، قومیتی و مذهبی کشیده و امت اسلامی را زیر خیمه اباعبدالله الحسین (ع) گرد هم میآورد.
- نمایش اقتدار معنوی اسلام: این اجتماع عظیم، قدرت نرم اسلام ناب محمدی (ص) را در برابر چشمان مستکبران جهان به نمایش میگذارد و نشان میدهد که انگیزههای الهی چگونه میتوانند میلیونها انسان را بدون اتکا به قدرتهای مادی همگام سازند.
- بسترسازی برای ظهور: اربعین الگویی است برای تشکیل جامعه جهانی مهدوی؛ جامعهای که در آن محبت، ایثار، برادری و عدالت بر روابط انسانها حکومت میکند.
۲. جایگاه و رسالت نخبگان دینی در عصر بیداری اسلامی
نخبگان دینی (علما، اندیشمندان، مبلغان و دانشگاهیان متعهد) در نگاه راهبردی رهبر انقلاب، نقش دیدهبانان و راهبران فکری جامعه را بر عهده دارند. در مواجهه با پدیده اربعین، وظایف این قشر فراتر از شرکت در مراسم است؛ آنان باید تحلیل فرهنگی و تبیین عمیق این حادثه از دیدگان جامعه شناسی و فلسفه و غیره بپردازند. مهمترین مسئولیتهای نخبگان در این حوزه عبارتند از:
- تبیین عقلانی و بصیرتافزایی: نخبگان باید از سطحینگری عبور کرده و فلسفه قیام عاشورا و ارتباط آن با مسائل روز جهان اسلام (مانند مبارزه با ظلم، استکبارستیزی و عدالتخواهی) را برای نسل جوان تبیین کنند.
- خنثیسازی توطئههای تفرقهافکنانه: دشمنان اسلام همواره تلاش کردهاند تا با ایجاد اختلافات مذهبی یا حاشیهسازی، از اثرگذاری این اجتماع بکاهند. وظیفه نخبان دینی، تأکید بر مشترکات، ترویج وحدت اسلامی و خنثیسازی توطئههای تفرقهانگیز است.
- مقاومت در برابر تحریف تاریخ و پیام عاشورا: خطر تحریف مفاهیم اصیل عاشورا (همچون ذلتستیزی و امر به معروف) همواره وجود دارد. نخبگان وظیفه پاسبانی از اصالت پیام اربعین را بر عهده دارند تا این حرکت عظیم به سمت انحراف پیش نرود.
۳ . وظیفه نخبگان در برابر ابعاد جهانی اربعین
پیام اربعین به دلیل ماهیت انسانی و آزادیخواهانهاش، مختص شیعیان یا فقط مسلمانان نیست، بلکه پیامی جهانی برای همه آزادگان جهان است. مسئولیت نخبگان در این زمینه شامل موارد زیر است:
"اربعین آغاز یک نهضت تبلیغی جهانی است؛ جایی که مظلومیت و اقتدار توأمان اهلبیت (ع) به زبان فطرتِ بشریت ترجمه میشود."
- ترجمه پیام عاشورا به زبان روز : نخبگان باید با استفاده از ابزارهای نوین ارتباطی، هنر، ادبیات و رسانه، مفاهیم عمیق اربعین را به گفتمانی قابل فهم برای انسان معاصرِ تشنه معنا و معنویت تبدیل کنند.
- ایجاد پل ارتباطی میان اندیشمندان جهان : معرفی نهضت حسینی به عنوان الگوی مقاومت در برابر نظام سلطه جهانی و ظلم مدرن، از وظایفی است که نخبگان حوزوی و دانشگاهی باید در سطح بینالمللی دنبال کنند.
پدیده جهانی اربعین، فرصتی بینظیر و تاریخی برای جهان اسلام است تا با تکیه بر فرهنگ شهادت و مقاومت، مسیر خود را به سوی تمدن نوین اسلامی هموار کند. در این میان، نخبگان دینی به عنوان پیشران فکری و فرهنگی جامعه، مسئولیت خطیری بر دوش دارند. شناخت دقیق ابعاد جهانی اربعین و مجاهدت در راه تبیین درست، بصیرتآفرین و وحدتبخش آن، مصداق بارز جهاد تبیین و پاسداری از ارزشهای اصیل اسلامی در عصر حاضر است.